• foto-ptaki.pl
  • foto-ptaki.pl
  • foto-ptaki.pl
foto-ptaki.pl arrow Ptaki arrow Obrączkowanie ptaków w Delcie Evros w północnej Grecji
 

Sonda

Jakiego typu informacji szukasz tu najczęściej?


 

Jaki korpus uważasz za najlepszy do fotografowania ptaków?


 

Jaki obiektyw uważasz za najlepszy do fotografowania ptaków?


 

Obrączkowanie ptaków w Delcie Evros w północnej Grecji Email
Autor: Eva Stets   
Eva Stets przy obrączkowaniu zimorodka
Eva Stets przy obrączkowaniu zimorodka © Marc Rogghe
Obrączkowanie, to chyba najstarsza metoda badania wędrówek ptaków, dzięki której można uzyskać sporo ważnych informacji na temat przemieszczania się ptaków i ich życia. Obrączki jakimi są znakowane ptaki, jeśli je można odczytać - za każdym razem dostarczają sporo wiedzy o losach danego ptaka. Jest to możliwe dzięki napisom, jakie zawiera każda ptasia obrączka, na której znajduje się zawsze nazwa Centrali Obrączkarskiej i indywidualny dla każdego ptaka numer obrączki. Wszelkie dane po obrączkowaniu są przesyłane zawsze do odpowiedniej Centrali Obrączkarskiej, co ułatwia odnalezienie danego ptaka w wypadku odczytu obrączki.

Mając właściwe przygotowanie, wiedzę ornitologiczna i (po przeszkoleniu i zdanym egzaminie) odpowiednie uprawnienia (tzw. licencję obrączkarza) - ptaki można obrączkować wszędzie, gdzie jest to możliwe i gdzie są ku temu sprzyjające okoliczności, tereny i pora roku. Jest kilka metod obrączkowania ptaków, a jedną z nich jest obrączkowanie ptaków podczas ich wiosennej lub jesiennej migracji.

Cierniówka
Cierniówka - Sylvia communis © Eva Stets
Rejon Tracji w północnej Grecji, a konkretnie Delta Evros - to jeden z najbardziej ciekawych w Europie ptasich obszarów, tak pod względem stałego pobytu ptaków i zimowania tam rzadkich gatunków, jak i ze względu na bardzo dużą migrację ptaków, zarówno wiosną jak i jesienią.

W dniach 15 sierpnia - 15 września 2008 - właśnie w Delcie Evros, odbyła się najważniejsza i ilościowo największa na terenach Grecji akcja obrączkowania. Obrączkowanie ptaków (głównie wróblowatych) podczas jesiennych przelotów jest tu organizowane corocznie w ramach współpracy Evros Delta Visitor Centre, Greckiej Centrali Obrączkarskiej i przybywających tu w tym celu ornitologów z Belgii.

Nie są to typowe obozy obrączkarskie - ekspedycje te, w sumie wiele się różnią od innych, bardziej „otwartych" tego typu akcji, gdzie można przyjechać, popatrzeć, pofotografować. Przy tak dużej ilości ptaków, jakie spotyka się podczas
Dirk De Mesel
Dirk De Mesel © Eva Stets
przelotów w Evros - jest to po części niemożliwe, gdyż "wolnych chwil" jest tu naprawdę bardzo mało. Tak, jak podczas każdego obrączkowania, najważniejsze jest w tym wypadku szybkie i bezpieczne oznakowanie złapanych w sieci ptaków, zrobienie (i odnotowanie) niezbędnych pomiarów... i natychmiastowe ich uwolnienie. Akcje te są prowadzone i kierowane przez ten sam zespół, zmienia się tylko grupa osób towarzyszących i pomagających w obrączkowaniu. Muszę powiedzieć, że czułam się „wyróżniona”, gdy koordynator programu z Evros Delta Vistor Centre, pani Eleni Makrigianni zaproponowała mi udział w tym ważnym wydarzeniu.

Wszelkie akcje obrączkowania w Delcie Evros prowadzi już od wielu lat belgijski ornitolog Didier Vangeluwe z Royal Institute of Nature Science, a kieruje nimi również Belg, obrączkarz od 30 lat Dirk De Mesel, pod którego okiem, przez 3 tygodnie miałam możliwość poznać sporo tajników trudnej sztuki obrączkowania ptaków.

W tym roku w tym przedsięwzięciu wzięło udział kilkanaście osób z Grecji i Belgii, m.in.: Eleni Makrigianni - koordynator
Dzięcioł białoszyi
Dzięcioł białoszyi - Dendrocopos syriacus © Eva Stets
ze strony Evros Delta Visitor Centre, Dirk De Mesel i Didier Vangeluwe - kierujący akcją, Andreas Athanasiadis, Edwig Vanhassel, Eva Stets, Marc Rogghe, Diane Muraille, Ingrid Bollaeret, Stef De Mesel, Lut Reas, Maria Noidou i Savvas Kazantzidis. Warto tu uzupełnić, że na tego typu działania, szczególnie w Delcie Evros, wymagane jest specjalne zezwolenie nie tylko Greckiej Centrali Obrączkarskiej, ale także i z Ministerstwa, jako że jest to teren ścisłej ochrony, stanowiący zarazem naturalną granicę z Turcją.

Sieci ornitologiczne mające długość ponad 120 metrów i stymulację magnetofonową, mającą na celu zwabić w sieci przelatujące ptaki zainstalowano po południu w dniu 14 sierpnia, by następnego dnia o świcie rozpocząć jedną z najciekawszych ptasich akcji mających miejsce w Grecji.

Przez pierwsze dni, przy słabym wietrze migracja ptaków utrzymywała się na wysokim i zadowalającym poziomie. Rekordowe liczby obrączkowań, to ponad 1600 w dniu 18 sierpnia i
Jarzębatka
Jarzębatka - Sylvia nisoria © Eva Stets
645 ptaków w dniu 30 sierpnia 2008. W pozostałe dni ilość ta wahała się w granicach od 250 do 450 ptaków dziennie. Prawda jest taka, że niełatwa to praca i wymaga naprawdę dobrej organizacji, ażeby zgrać i pokierować grupą zapaleńców, tak aby wszystko mogło przebiegać sprawnie, szybko i bez uszczerbku dla zdrowia ptaków.

Nie można tu nie wspomnieć o dosyć wysokich temperaturach, jakie panowały w tym roku na tych terenach (z reguły w części północnej Grecji temperatura jest znacznie niższa) Tym razem maksymalne temperatury do 24 sierpnia były w granicach 35 - 40° C. Z początkiem września temperatura nieznacznie spadła i utrzymywała się od 30° C do paru stopni wzwyż (potem było już nieco chłodniej). Jednakże, tak obniżenie temperatury, jak i wiatr, który wzmagał się od 7 do 10 września... przypominał uczestnikom, że pomimo zapału, ciężkiej pracy, codziennego wstawania przed świtem i dużej satysfakcji... akcja powoli dobiega końca.

W ciągu miesiąca zaobrączkowano
Krętogłów
Krętogłów - Jynx torquilla © Eva Stets
ponad 11 200 ptaków z 52 gatunków.
Najliczniej chwytane były ptaki z rodzaju Acrocephalus, w tym głównie rokitniczka A .schoenobaenus, łozówka A. palustris, trzcinniczek A. scirpaceus i trzciniak A. arundinaceus; oraz rodzaju Sylvia, głównie cierniówka S. communis, piegża S. curruca i kapturka S. atricapilla. Oznakowano też bardzo dużo piecuszków Phylloscopus trochilus, sporo słowików szarych i rdzawych L. luscinia, L. megarhynchos, znaczną ilość gąsiorków Lanius collurio, jedną dzierzbę rudogłową Lanius senator, a także sporo krętogłowów Jynx torquilla, świergotków drzewnych Anthus trivialis, brzęczek Locustella luscinioides, strumieniówek Locustella fluviatilis.
Nie brakowało takich ptaków, jak: pliszka żółta Motacilla flava, gajówka Sylvia borin, zaganiacz Hippolais icterina, jarzębatka Sylvia nisoria, muchołówka szara Muscicapa striata, bogatka Parus major, wierzbówka Cettia cetti, pokląskwa Saxicola rubetra i wielu innych.

W ostatnich dniach (pierwsza dekada
Ważenie zimorodka
Ważenie zimorodka - Alcedo atthis © Eva Stets
września) pojawiła się zwiększona ilość wróbli południowych Passer hispaniolensis i łapanych w osobne sieci przepiórek Coturnix coturnix i kilku os. derkacza Crex crex, a także znakowanych w godzinach popołudniowych dymówek Hirundo rustica - te trzy ostatnie należały do ulubionych gatunków Didiera Vangeluwe, który przewodził ekspedycji.

Warto tu dodać, jako polsko-grecką ciekawostkę, że samiec dymówki oznakowany właśnie przez Didiera Vangeluwe w maju 1999 r. w Delcie Evros, został skontrolowany przez ekipę PwG OTOP w sierpniu 1999 r. na zbiorowym noclegowisku na stawach Trzcieliny koło Przygodzic. Był to jedyny schwytany ptak z zagraniczną obrączką w trakcie trwającej przez 5 lat (1999-2003) akcji badań i obrączkowania jaskółek w tej okolicy.

Z obrączkarskich ciekawostek można jeszcze wymienić oznakowanie 5 osobników krogulca krótkonogiego Accipiter brevipes - nowo spotkany gatunek podczas obrączkowania na tych obszarach, a także żołny Merops apiaster, jednej kropiatki
Kropiatka
Kropiatka - Porzana porzana © Eva Stets
Porzana porzana, kilka zimorodków Alcedo atthis, dudków Upupa epops, dzięcioła białoszyjego Dendrocopos syriacus, zaganiacza bladego Hippolais pallida i lutniczki Sylvia hortensis.
Oznakowano także dwa nowe i nietypowe gatunki dla Delty Evros: w dniu 17 i 18 sierpnia 2008 - 2 os. trzcinniczka kaspijskiego Acrocephalus agricola, a 30 sierpnia 2008 i 1 dziwonię Carpodacus erythrinus.

Stwierdzono 12 ptaków z obrączkami z zagranicy. Było wśród nich 9 trzcinniczków: siedem z Węgier, jeden z Serbii i jeden z Jordanii. Schwytano także rokitniczkę obrączkowaną w Estonii i dwie łozówki z Belgii.

Być może, co raczej pewne - wśród wędrujących w tym czasie ptaków były także i ptaki z Polski, jednakże nie stwierdzono żadnego z polską obrączką. Niewykluczone jest, że jakiś ptak, obrączkowany przez naszą ekipę dotrze kiedyś do Polski i tam zostanie odczytana jego obrączka z Evros. Przykładem tego może być wspomniana wyżej dymówka, skontrolowana przez Pawła T. Dolatę i członków Gupy
Żołna
Żołna - Merops apiaster © Eva Stets
PwG OTOP w 1999 roku, jak również (też przykładowo) rybitwa białowąsa Chlidonias hybridus, której obrączkę w Kozienicach odczytał w lipcu ubiegłego roku Maciej Rębiś, z uporem jedynie fotografując ptaka. Rybitwa ta była obrączkowana w Delcie Evros w maju 2000, także przez Didiera Vangeluve. Podobnych przypadków jest zapewne o wiele więcej i oby takie wiadomości powrotne były zawsze pomyślne.

Mój udział był pierwszym udziałem polskiego reprezentanta w tego typu akcji w Delcie Evros. Byłam z tego nie tylko bardzo zadowolona ale wyniosłam wielką kopalnię wiedzy na temat ptaków. Nie byłoby to możliwe, gdybym nie była czynnym wolontariuszem w Evros Delta Visitor Centre i gdyby nie było kilku osób, dzięki którym „wciągnęłam się” jeszcze bardziej w moją ptasią historię. Nie pozostaje mi nic innego jak po raz kolejny podziękować losowi, że dane mi było zarówno poznać teraz i w przeszłości kilka osób, którym sporo zawdzięczam, a zarazem przebywać w rejonach Delty Evros.

zobacz również:
artykuł w formacie PDF Spacerując wśród ptaków w Delcie Evros - Eva Stets, Woliera nr 6/2008 (56).
 
 
2007-2017 © Paweł Wietecha, nota prawna
 jesteśmy też na facebooku ostatnia aktualizacja: 05.04.2015, 18:29co nowego?
1x1px_trns.gif